Trong bối cảnh số lượng các doanh nghiệp công nghệ sinh học (Bio) niêm yết và số đơn đăng ký bằng sáng chế trên toàn cầu liên tục gia tăng, các doanh nghiệp Hàn Quốc đã khẳng định vị thế của mình khi duy trì vị trí thứ 5 thế giới trong suốt 15 năm qua.
[Ảnh=SK Bioscience]
Theo báo cáo "Phân tích xu hướng bằng sáng chế và giá trị thị trường của các doanh nghiệp sinh học niêm yết toàn cầu" do Viện Thông tin Khoa học và Công nghệ Hàn Quốc (KISTI) công bố ngày 30, hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp này từ năm 2009 đến năm 2023 đã được phân tích chi tiết dưới góc độ sở hữu trí tuệ và thị trường chứng khoán.
Báo cáo chỉ ra rằng ngành sinh học đã trải qua những biến động cực lớn khi thu hút sự kỳ vọng và đầu tư quá mức trong đại dịch COVID-19, sau đó sụt giảm mạnh khi đại dịch kết thúc.
Đáng chú ý, các công ty công nghệ sinh học (Biotech) thường có tỷ suất lợi nhuận trung bình thấp hơn nhưng độ biến động lại cao hơn so với ngành dược phẩm truyền thống. Thành quả của toàn ngành cũng có xu hướng tập trung vào một số ít tập đoàn đa quốc gia khổng lồ, tạo ra sự chênh lệch lớn và rủi ro cao cho các doanh nghiệp còn lại.
Xét về quy mô, số lượng doanh nghiệp sinh học niêm yết trên các sàn chứng khoán thế giới đã tăng từ 1.542 công ty năm 2009 lên 2.787 công ty vào năm 2022, đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 4,68%/năm.
Trong toàn bộ giai đoạn phân tích, các doanh nghiệp quốc tịch Mỹ chiếm tỷ trọng cao nhất với 28,86%. Tiếp theo là Trung Quốc, Ấn Độ, Canada và Hàn Quốc xếp vị trí thứ 5 với 5,18%.
Nếu tính theo sàn giao dịch, các công ty niêm yết trên sàn Nasdaq của Mỹ chiếm ưu thế với 18,46%, trong khi các doanh nghiệp trên sàn Kosdaq và Kospi của Hàn Quốc chiếm 6,1%.
Về khía cạnh bằng sáng chế, số lượng đơn đăng ký theo nhóm (family patents) đã tăng từ 19.846 đơn năm 2009 lên 25.747 đơn vào năm 2021.
Trong 15 năm qua, thứ tự các quốc gia có nhiều bằng sáng chế nhất lần lượt là Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, châu Âu và Hàn Quốc. Mặc dù Mỹ vẫn giữ tỷ trọng lớn nhất, nhưng Trung Quốc đã chứng kiến mức tăng trưởng thần tốc khi tỷ trọng bằng sáng chế tăng hơn gấp đôi, thậm chí vươn lên vị trí số 1 toàn cầu vào năm 2021 với 15,5%.
Trong khi đó, Hàn Quốc vẫn duy trì ổn định ở vị trí thứ 5 với tỷ trọng quanh mức 5%.
Tổng vốn hóa thị trường của các doanh nghiệp sinh học niêm yết toàn cầu đã tăng mạnh từ khoảng 2,05 nghìn tỷ USD năm 2009 lên 8,54 nghìn tỷ USD vào năm 2022. Tại thời điểm năm 2022, khu vực Bắc Mỹ chiếm tỷ trọng lớn nhất với 46,46%, tiếp theo là châu Á (33,49%) và châu Âu (19,49%). Đáng lưu ý, khu vực châu Á liên tục tăng trưởng qua từng năm và từng chiếm tới 41,46% tổng vốn hóa toàn cầu vào năm 2020.
Từ những dữ liệu trên, báo cáo khuyến nghị rằng dù hiện tại sự tập trung vào Mỹ vẫn còn rất lớn, nhưng về trung và dài hạn, cần có sự chuẩn bị cho sự mở rộng của thị trường châu Á, trọng tâm là Trung Quốc và Hồng Kông.
Đối với Hàn Quốc, do tỷ trọng vốn hóa vẫn còn ở mức khiêm tốn, chính phủ cần có các chính sách hỗ trợ để mở rộng quy mô, như tăng cường đầu tư tổ chức và thiết kế các cơ chế thu hút dòng vốn nước ngoài bền vững.
Về chiến lược bằng sáng chế, Hàn Quốc cần chuyển đổi định hướng từ "lượng" sang "chất". Thay vì chỉ tập trung vào số lượng, các chính sách R&D và ưu đãi thuế cần dựa trên tầm ảnh hưởng và giá trị thực tế của công nghệ để giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh cốt lõi trên trường quốc tế.
Báo cáo chỉ ra rằng ngành sinh học đã trải qua những biến động cực lớn khi thu hút sự kỳ vọng và đầu tư quá mức trong đại dịch COVID-19, sau đó sụt giảm mạnh khi đại dịch kết thúc.
Đáng chú ý, các công ty công nghệ sinh học (Biotech) thường có tỷ suất lợi nhuận trung bình thấp hơn nhưng độ biến động lại cao hơn so với ngành dược phẩm truyền thống. Thành quả của toàn ngành cũng có xu hướng tập trung vào một số ít tập đoàn đa quốc gia khổng lồ, tạo ra sự chênh lệch lớn và rủi ro cao cho các doanh nghiệp còn lại.
Xét về quy mô, số lượng doanh nghiệp sinh học niêm yết trên các sàn chứng khoán thế giới đã tăng từ 1.542 công ty năm 2009 lên 2.787 công ty vào năm 2022, đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 4,68%/năm.
Trong toàn bộ giai đoạn phân tích, các doanh nghiệp quốc tịch Mỹ chiếm tỷ trọng cao nhất với 28,86%. Tiếp theo là Trung Quốc, Ấn Độ, Canada và Hàn Quốc xếp vị trí thứ 5 với 5,18%.
Nếu tính theo sàn giao dịch, các công ty niêm yết trên sàn Nasdaq của Mỹ chiếm ưu thế với 18,46%, trong khi các doanh nghiệp trên sàn Kosdaq và Kospi của Hàn Quốc chiếm 6,1%.
Về khía cạnh bằng sáng chế, số lượng đơn đăng ký theo nhóm (family patents) đã tăng từ 19.846 đơn năm 2009 lên 25.747 đơn vào năm 2021.
Trong 15 năm qua, thứ tự các quốc gia có nhiều bằng sáng chế nhất lần lượt là Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, châu Âu và Hàn Quốc. Mặc dù Mỹ vẫn giữ tỷ trọng lớn nhất, nhưng Trung Quốc đã chứng kiến mức tăng trưởng thần tốc khi tỷ trọng bằng sáng chế tăng hơn gấp đôi, thậm chí vươn lên vị trí số 1 toàn cầu vào năm 2021 với 15,5%.
Trong khi đó, Hàn Quốc vẫn duy trì ổn định ở vị trí thứ 5 với tỷ trọng quanh mức 5%.
Tổng vốn hóa thị trường của các doanh nghiệp sinh học niêm yết toàn cầu đã tăng mạnh từ khoảng 2,05 nghìn tỷ USD năm 2009 lên 8,54 nghìn tỷ USD vào năm 2022. Tại thời điểm năm 2022, khu vực Bắc Mỹ chiếm tỷ trọng lớn nhất với 46,46%, tiếp theo là châu Á (33,49%) và châu Âu (19,49%). Đáng lưu ý, khu vực châu Á liên tục tăng trưởng qua từng năm và từng chiếm tới 41,46% tổng vốn hóa toàn cầu vào năm 2020.
Từ những dữ liệu trên, báo cáo khuyến nghị rằng dù hiện tại sự tập trung vào Mỹ vẫn còn rất lớn, nhưng về trung và dài hạn, cần có sự chuẩn bị cho sự mở rộng của thị trường châu Á, trọng tâm là Trung Quốc và Hồng Kông.
Đối với Hàn Quốc, do tỷ trọng vốn hóa vẫn còn ở mức khiêm tốn, chính phủ cần có các chính sách hỗ trợ để mở rộng quy mô, như tăng cường đầu tư tổ chức và thiết kế các cơ chế thu hút dòng vốn nước ngoài bền vững.
Về chiến lược bằng sáng chế, Hàn Quốc cần chuyển đổi định hướng từ "lượng" sang "chất". Thay vì chỉ tập trung vào số lượng, các chính sách R&D và ưu đãi thuế cần dựa trên tầm ảnh hưởng và giá trị thực tế của công nghệ để giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh cốt lõi trên trường quốc tế.
![[BTS Gwanghwamun D-50] BTS thiết lập kỷ lục mới tại Nhật Bản trước thềm màn tái xuất lịch sử](https://image.ajunews.com/content/image/2026/01/30/20260130100937885856_518_323.png)
